Input your search keywords and press "Enter".
πριν 1 μήνα

Γιατί πόνεσε κάποιους η αλλαγή του νόμου περί ψευδών ειδήσεων;

11 Views
Εδώ και λίγες μέρες έχει δοθεί προς δημόσια διαβούλευση, μέσω του ιστοτόπου του Υπουργείου Δικαιοσύνης, το σχέδιο για το νέο Ποινικό Κώδικα, όπου μεταξύ άλλων διατάξεων προτείνεται τροποποίηση του άρθρου 191 Π.Κ., περί διασποράς ή διάδοσης ψευδών ειδήσεων

Ο νόμος ως ισχύει μέχρι σήμερα προβλέπει:

Άρθρο 191  
  1. Σε φυλάκιση τουλάχιστον τριών μηνών και σε χρηματική ποινή καταδικάζεται όποιος διασπείρει με οποιονδήποτε τρόπο ψευδείς ειδήσεις ή φήμες ικανές να επιφέρουν ανησυχίες ή φόβο στους πολίτες ή να ταράξουν τη δημόσια πίστη ή να κλονίσουν την εμπιστοσύνη στο εθνικό νόμισμα ή στις ένοπλες δυνάμεις της χώρας ή να επιφέρουν διαταραχή στις διεθνείς σχέσεις της χώρας. Αν η πράξη τελέστηκε επανειλημμένα μέσω του τύπου, ο υπαίτιος καταδικάζεται τουλάχιστον σε φυλάκιση έξι μηνών και σε χρηματική ποινή τουλάχιστον πεντακοσίων ενενήντα (590) ευρώ.
  2. Όποιος από αμέλεια γίνεται υπαίτιος κάποιος από τις πράξεις της προηγούμενης παραγράφου τιμωρείται με φυλάκιση μέχρι ενός έτους ή με χρηματική ποινή.

Και ο νέος νόμος που προτείνεται είναι:

Άρθρο 191
Διασπορά ψευδών ειδήσεων
  1. Όποιος δημόσια ή μέσω του διαδικτύου διαδίδει ή διασπείρει με οποιονδήποτε τρόπο ψευδείς ειδήσεις με αποτέλεσμα να προκαλέσει φόβο σε αόριστο αριθμό ανθρώπων ή σε ορισμένο κύκλο ή κατηγορία προσώπων, που αναγκάζονται έτσι να προβούν σε μη προγραμματισμένες πράξεις ή σε ματαίωσή τους, με κίνδυνο να προκληθεί ζημία στην οικονομία, στον τουρισμό ή στην αμυντική ικανότητα της χώρας ή να διαταραχθούν οι διεθνείς της σχέσεις, τιμωρείται με φυλάκιση έως τρία έτη ή χρηματική ποινή.
  2. Όποιος από αμέλεια γίνεται υπαίτιος της πράξης της προηγούμενης παραγράφου τιμωρείται με χρηματική ποινή ή παροχή κοινωφελούς εργασίας.

Εν ολίγοις φεύγει το να ταράξουν τη δημόσια πίστη ή να κλονίσουν την εμπιστοσύνη στο εθνικό νόμισμα, και αντικαθίσταται με το να προκαλέσει φόβο σε αόριστο αριθμό ανθρώπων ή σε ορισμένο κύκλο ή κατηγορία προσώπων, που αναγκάζονται έτσι να προβούν σε μη προγραμματισμένες πράξεις ή σε ματαίωσή τους με κίνδυνο να προκληθεί ζημία στην οικονομία, στον τουρισμό ή στην αμυντική ικανότητα της χώρας ή να διαταραχθούν οι διεθνείς της σχέσεις…

Φυσικά εθνικό νόμισμα πλέον δεν υφίσταται, οπότε μας ενδιαφέρει το σκέλος που αφαιρείται και αφορά στη δημόσια πίστη, και που ορίζεται πλέον διαφορετικά. Ως δημόσια πίστη, εννοείται η πίστη στο Κράτος, ενώ στην τροποποίηση του, ο νόμος εστιάζει στην παραπληροφόρηση ενός αορίστου αριθμού ατόμων που μπορεί να προβούν σε άνομες ή μη ζημιογόνες για τη χώρα, την ασφάλεια και το κοινό καλό πράξεις.

Και η τροποποίηση αυτή έχει δημιουργήσει σάλο σε μερικούς, θεωρώντας την ως πιο ελαστική προς αυτούς που διασπείρουν σκόπιμα ψευδείς ειδήσεις και τα “τρολς”. Γιατί όμως και σε ποιούς;

Πρώτον έχουν ενοχληθεί πολλά συστημικά ΜΜΕ γιατί έτσι κατανόησαν τον νόμο. Και δεν τον κατανόησαν μόνα τους, πήραν την βοήθεια του “ειδικού”.

Ο ειδικός που έσπευσε να τοποθετηθεί επί του θέματος είναι ο κ. Σκανδάμης Μαρίνος, δικηγόρος, διδάκτωρ Νομικής, πρ. Γ.Γ. Υπ. Δικαιοσύνης, με άρθρο του στον ιστότοπο www.dikastiko.gr:

Μαρίνος Σκανδάμης: Fake news και νέος Ποινικός Κώδικας

Η ενσυνείδητη παραπληροφόρηση μέσω του τύπου και κυρίως πια του διαδικτύου, έχει λάβει χαρακτηριστικά πανδημίας. Μέσα από αυτή δεν εξυπηρετείται μόνο ο ρατσιστικός ή μισαλλόδοξος λόγος και οι θεωρίες συνωμοσίας, αλλά επιπλέον, η αποσταθεροποίηση των πολιτικών αντιπάλων και η υπονόμευση των θεσμών.

Αυτό επιτυγχάνεται πρωτίστως μέσα από τη δράση των trolls και την παραγωγή και διάχυση των fake news. Το άρθρο 191 Ποινικού Κώδικα παρέχει τη δυνατότητα να τιμωρηθεί αυτή η διασπορά ψευδών ειδήσεων. Ιδίως μάλιστα όταν διαταράσσεται η δημόσια πίστη.

Για παράδειγμα, στο παρελθόν, με τη χρήση αυτής της διάταξης έχει καταδικαστεί βουλευτής που παραπληροφορούσε δημόσια ότι θρησκευτική μειονότητα στη χώρα μας δεν είχε δίκαιη μεταχείριση από τις ελληνικές κυβερνήσεις, δημοσιογράφος που υποστήριζε ότι μέσω του εμβολιασμού των ανηλίκων οι φαρμακευτικές εταιρίες διασπείρουν μεταδοτικές ή ανίατες ασθένειες, αλλά και εκδότης εφημερίδας που δημοσίευσε ψευδές ρεπορτάζ για αποπλάνηση ανηλίκων και αδράνεια της αστυνομίας.

Με το νέο σχέδιο Ποινικού Κώδικα που το αρμόδιο υπουργείο έθεσε σε ηλεκτρονική διαβούλευση το άρθρο 191 τροποποιείται. Αν γίνει νόμος της χώρας, τότε πια όποιος διασπείρει ψευδείς ειδήσεις που μπορεί να ταράξουν τη δημόσια πίστη δεν θα τιμωρείται.Έτσι υπάρχει κίνδυνος να διασπείρονται ψευδείς ειδήσεις λ.χ. για τα πολιτειακά όργανα, τους αρχηγούς των κομμάτων, το κοινοβούλιο, τη δικαιοσύνη, την αστυνομία, το εθνικό σύστημα υγείας  χωρίς να υπάρχει πρόβλεψη τιμωρίας.

Η απουσία διάταξης για την τιμωρία της ενσυνείδητης παραπληροφόρησης μπορεί να συμβάλει έτσι στην αχαλίνωτη επέλαση όσων από την Ελλάδα ή το εξωτερικό παράγουν ψευδείς ειδήσεις. Ειδικά μάλιστα εν όψει εκλογών, αυτό μπορεί να υπονομεύσει ακόμη περισσότερο τη δημοκρατική λειτουργία.

Αυτή η νομοπαρασκευαστική κακοτεχνία πρέπει άμεσα να επανεξεταστεί από το Υπουργείο Δικαιοσύνης. Όταν μάλιστα η συγκροτημένη από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ομάδα Ειδικών Υψηλού Επιπέδου στην από Μαρτίου 2018 αναφορά της για τη διαδικτυακή παραπληροφόρηση, δίνει έμφαση στην προστασία των δημοκρατικών θεσμών και την αποφυγή της δημόσιας βλάβης (public harm), οποιαδήποτε αντίθετη κατεύθυνση του Έλληνα νομοθέτη μπορεί να αποβεί αφενός ευρωπαϊκά ανακόλουθη, αφετέρου εθνικά  υπονομευτική των δημόσιων λειτουργιών

Τώρα αν έβαλαν το χεράκι τους στη σύνταξη του κειμένου και τα Ελληνικά Hoaxes που συμμετέχουν στην Ευρωπαϊκή Ομάδα και είναι φανατικοί διώκτες του αντιεμβολιαστικού κινήματος, όποιος διαβάζει το κείμενο του “ειδικού”, μπορεί να βγάλει και τα ανάλογα συμπεράσματα.

Ωστόσο εντύπωση μας κάνει για το ότι ο κος Μαρίνος, λίγο μπερδεύει τη συκοφαντική δυσφήμιση με τις ψευδείς ειδήσεις, ενώ μοιάζει να μην κατανοεί τι ακριβώς σημαίνει “δημόσια πίστη”: Η εμπιστοσύνη των πολιτών στη δημόσια εξουσία και στα πολιτειακά όργανα.

Μόνο τα απολυταρχικά καθεστώτα απαιτούν πλήρη εμπιστοσύνη στη δημόσια εξουσία και στα πολιτειακά όργανα. Στη δημοκρατία, όλα πρέπει να αμφισβητούνται και να εξετάζονται, ακόμα κι αν υφίσταται εμπιστοσύνη, αλλά τίθεται θέμα διαφορετικής άποψης, πρωτίστως επιστημονικής, ειδικά όταν βλέπουμε την επιστημονική κοινότητα να παρουσιάζεται διχασμένη! Και είναι ουκ ολίγα τα θέματα που δείχνει διχασμένη -από το καυτό θέμα των εμβολίων, στη χρήση της ασύρματης τεχνολογίας και της ακτινοβολίας, στο θέμα της κλιματικής αλλαγής κ.α.

Για παράδειγμα, το elawyer.blogspot.com, έγραφε το 2010 για ένα ζήτημα διχογνωμίας που βιώσαμε εκ νέου και φέτος, τις διαμάχες μεταξύ των Ελλήνων σεισμολόγων:

Διαφωνίες σεισμολόγων: ελευθερία της έρευνας και διασπορά ψευδών ειδήσεων

Όπως έγινε γνωστό, η δήλωση ενός σεισμολόγου περί επικείμενου σεισμού οδήγησε έναν συνάδελφό του να ζητήσει την επέμβαση του εισαγγελέα, προφανώς για το αδίκημα της διασποράς ψευδών ειδήσεων που μπορούν να προκαλέσουν πανικό. Το θέμα αυτό προκάλεσε ζωηρό διάλογο ανάμεσα στους σεισμολόγους που θεωρούν ότι η εισαγγελική επέμβαση θα εμπόδιζε την ελευθερία της έρευνας και όσους θεωρούν ότι οι δηλώσεις αυτές δεν πρέπει να γίνονται ενώπιον της κοινής γνώμης, αλλά να περιορίζονται στην επιστημονική κοινότητα. Σήμερα ο σεισμολόγος αρνήθηκε ότι δήλωσε πως θα γίνει σεισμός, αλλά είπε ότι πρέπει να “έχουμε το νου μας” τις επόμενες 10-15 μέρες. 

Βλέπουμε, λοιπόν, πόσο λεπτές είναι οι γραμμές μεταξύ της ελευθερίας του λόγου και της σωστής ενημέρωσης, και της ακούσιας ή σκόπιμης παραπληροφόρησης, ή ακόμα της απόκρυψης ολόκληρης ή μέρους της αλήθειας. Μέχρι στιγμής, ουδείς πέθανε από φόβο ότι μπορεί να γίνει σεισμός. Ωστόσο πολλοί έχουν πεθάνει γιατί έγινε και δεν το γνώριζαν. Οπότε; Τι πρέπει να γίνεται στην περίπτωση επιστημονικής διχογνωμίας; Ποιος μιλάει, ποιος σωπαίνει;

Έξαλλοι στα Ελληνικά Hoaxes – Ζητούν τη βοήθεια του κοινού (τους)

Σε πρόσφατο άρθρο τους, τα Ελληνικά Hoaxes δηλώνουν δυσαρέσκεια για την αλλαγή του νόμου και επικαλούμενοι τα όσα λέει ο κος Μαρίνος ως γνωμοδότης, γράφουν αναπολώντας παλιά δόξα:

Έτσι, με βάση το ισχύον άρθρο 191 ΠΚ επήλθε και η πρώτη καταδίκη στην Ελλάδα για τη διασπορά του διαβόητου hoax με την «μικρή Μαιρούλα που έπαθε καρκίνο από εμβόλιο και πέθανε». Επρόκειτο για ένα επαίσχυντο άρθρο αντιεμβολιαστικής αχαλίνωτης φαντασίας, με το οποίο ένα φρικτό αλλά ολότελα ψευδές γεγονός, ο δήθεν θάνατος ενός παιδιού από εμβόλιο, παρουσιαζόταν ως αληθινό γεγονός. Ενώ έως τότε η διάδοση αυτού του άρθρου γνώριζε έξαρση, αμέσως μετά την καταδίκη η διάδοσή του περιορίστηκε κατά πολύ και μόνο σποραδικά επανεμφανίζεται χωρίς όμως ιδιαίτερη αναπαραγωγή πλέον. Χαρακτηριστικό είναι μάλιστα πως ο δημοσιογράφος, ο οποίος καταδικάστηκε για τη διάδοση αυτού του hoax, το κατέβασε από την ιστοσελίδα του.

Ναι, αλλά με το ισχύον άρθρο, η επανάληψη της μήνυσης από τον ίδιο ακριβώς ενάγοντα και στενό συνεργάτη των Ε.Η. κατά της συντάκτριας της AllNewz έπεσε στο απόλυτο κενό. Αυτό ξέχασαν να το αναφέρουν. Όπως ξέχασαν να αναφέρουν τη συκοφαντική δυσφήμιση που υπέστη μια μάνα με 5 παιδιά στη σελίδα τους και της έστειλαν την αστυνομία τσάμπα και βερεσέ στο σπίτι, επειδή ανήκε σε κλειστή ομάδα του facebook με εναλλακτικές θεραπείες, αλλά και… επειδή ήταν και παπαδιά!

Επίσης ξεχνάνε να αναφέρουν τα… (αγνοείται ο ακριβής αριθμός) ψεύτικα προφίλ που έχουν οι ίδιοι του ιστολογίου Ε.Η. για να τρολάρουν, κάνουν μπούλινγκ, να δυσφημούν, να απειλούν, αλλά και να ρουφιανεύουν τα προφίλ των άλλων και κύρια τις κλειστές ομάδες!

Κι αναρωτιόμαστε, μήπως τελικά το ότι έφυγε το “δημόσια πίστη” και μπήκε ο φόβος που αφορά σε “άτομα και κατηγορία ατόμων”, είναι αυτό που τους ενόχλησε περισσότερο; Γιατί, αν προκαλεί φόβο το να γράφει κάποιος ότι πρέπει να εξετάζονται σοβαρά οι επιπλοκές των εμβολίων και να ζητά ασφάλεια και εγγυήσεις, δεν προκαλεί φόβο στους πολίτες να τους μετράς κάθε μέρα πόσα άτομα πέθαναν από γρίπη ή ιλαρά, χωρίς να γνωρίζουν πόσα από αυτά ήταν ή όχι εμβολιασμένα, ή αν είχαν κάποιο άλλο σοβαρό πρόβλημα υγείας;

Επίσης αν οι ίδιοι, όπως έχει γίνει πολλάκις στο παρελθόν, “καταρρίπτουν” μετά μανίας όλες εκείνες τις επιστημονικές απόψεις που έρχονται αντίθετες με τα συμφέροντα των μεγάλων εταιρειών και κάποια στιγμή αποδειχθούν ορθές, δεν θα φέρουν και αυτοί το βάρος της παραπληροφόρησης; Δεν θα είναι αυτοί οι υπαίτιοι για τον καθησυχασμό των αναγνωστών τους μπροστά στους κινδύνους που οι ανεξάρτητοι επιστήμονες και μη διαπλεκόμενοι με τις εταιρείες μας προϊδεάζουν;

Για παράδειγμα, όταν η Ε.Ε. κατατάσσει το φοινικέλαιο σε πιθανά καρκινογόνο και ζητάει περαιτέρω μελέτες, ποιος ο λόγος να σπεύσουν τα Ε.Η. να γράψουν άρθρο εφησυχασμού, επικαλούμενοι μάλιστα τις διαβεβαιώσεις μεγάλης εταιρείας που το χρησιμοποιεί κατά κόρον και καταναλώνεται κυρίως από παιδιά; (Νουτέλα) Αν τελικά αποδειχθεί ότι όντως είναι καρκινογόνο, δεν θα έχουν δημιουργήσει μια ψευδή είδηση περί ασφάλειας του προϊόντος, επιφέροντας βλάβη σε μεγάλη μερίδα πολιτών, και κατ’ επέκταση και στην οικονομία; Είναι διαδικτυακό “hoax” προς κατάρριψη η επίσημη μελέτη της Ε.Ε., στην οποία μάλιστα παίρνουν και μέρος ως ειδήμονες του αλήθειας του διαδικτύου;

Πάμε και στις θεωρίες συνωμοσίας

Αλήθεια, πόσο επικίνδυνες είναι οι θεωρίες συνωμοσίας; Ξέρετε κανέναν να πέθανε από τον φόβο του γιατί η Γη είναι επίπεδη, επειδή μπορεί να υπάρχουν εξωγήινοι, ή γιατί ο Έλβις Πρίσλεϊ ζει ακόμα; Εμείς δεν έχουμε τέτοια γνώση.

Αντίθετα, αν πάρουμε την πιο “γερή” θεωρία συνωμοσίας για τους Χημικούς Αεροψεκασμούς, τα πράγματα είναι εντελώς διαφορετικά.

Βάσει πολλαπλών δημοσκοπήσεων, το 1/3 των Ελλήνων πολιτών θεωρεί ότι οι Χημικοί Αεροψεκασμοί είναι γεγονός. Ωστόσο, ουδέποτε έγινε αναφορά ότι κάποιος έπαθε συγκοπή από τον τρόμο του γιατί το διάβασε στο διαδίκτυο, ή κάποιο ψυχολογικό τραύμα, ή έπαθε παράκρουση, ή οποιαδήποτε άλλη ζημία.

Αντιθέτως, αν υποθέσουμε ότι οι αεροψεκασμοί είναι γεγονός και παρουσιάζεται ως μυστικό πρόγραμμα Γεωμηχανικής (όπως πολλές φορές έχει ακουστεί από διάφορους αξιωματούχους σε ιδιαίτερες συζητήσεις), τότε δεν αποκλείεται πολλά θέματα υγείας και ακραίων φαινομένων να οφείλονται σε αυτό.

Ο “κορυφαίος” επιστήμονας, David Keith, που εδώ και χρόνια προσπαθεί να αποσπάσει το ΟΚ από την Παγκόσμια Διακυβέρνηση Γεωμηχανικής (ναι, υπάρχει τέτοια), δεν παραδέχεται ότι διενεργούνται τέτοια προγράμματα, ωστόσο ο ίδιος λέει ότι αν ποτέ ξεκινήσουν, δεν εγγυάται για την ασφάλεια των πολιτών, ούτε καν για το αν θα υπάρξουν διάφορες κλιματικές αναταράξεις στο παγκόσμιο κλίμα, κι αν κάποιες χώρες θα έχουν περισσότερες επιπτώσεις από άλλες κατά τη διάρκεια της “θεραπείας”.

Μπορεί να καταλήξετε να σκοτώσετε μερικές δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους το χρόνο, δηλώνει κυνικά ο μέγας επιστήμονας Γεωμηχανιστής- ακούστε τον:

Ο κοινωνιοπαθής του Harvard, David Keith, που προτείνει ψεκασμούς σωματιδίων στην ατμόσφαιρα, δίνει διάλεξη μιας ώρας για τους κινδύνους της Γεωμηχανικής.

Φυσικά δεν θα αναλύσουμε το θέμα των χημικών αεροψεκασμών αυτή τη στιγμή, απλά φέρνουμε ένα παράδειγμα μιας υποτιθέμενης ‘θεωρίας συνωμοσίας” που… δεν έχει συμβεί ακόμα (κατά τους Γεωμηχανιστές) αλλά θέλουν να συμβεί στο μέλλον. Δικαιούται ή όχι ο πολίτης να γνωρίζει αν ψεκάζουν το κλίμα και τι επιπτώσεις έχει αυτό στην υγεία του, αλλά και στο περιβάλλον; Κάτι που δεν έχει διαλευκανθεί ακόμα πως μπορεί να θεωρείται ψευδής είδηση και να “καταρρίπτεται”; Κι αν αποδειχθεί η “θεωρία” ότι τελικά ήταν “πράξη”, ποιος έχει επιφέρει τη μεγαλύτερη βλάβη σε άτομα; Πόσες ασθένειες ή ακόμα και θάνατοι δεν θα μπορούσαν στο μέλλον να αποκαλυφθούν ότι συσχετίζονται με αυτό;

“Οι πολίτες είναι ηλίθιοι”

Ω ς ηλιθίους θεωρούν τους πολίτες τα στελέχη των Ε.Η. και ότι πρέπει να τους προστατεύσουν γι’ αυτό και ζητούν αυστηρότερους νόμους. Αυτό το επιχείρημα επικαλούνται συχνά πυκνά, και μέσα από ψεύτικα προφίλ (κατά τα άλλα νοιάζονται για την αλήθεια) αδιαφορώντας αν κάποιοι από τους αναγνώστες τους κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου ότι τα υπερβολικά μέτρα αστυνόμευσης και φίμωσης του διαδικτύου είναι ενάντια στην ελευθερία του λόγου:

Τελειώνοντας, το συμπέρασμα είναι ότι η Δημοκρατία δεν κινδυνεύει γιατί κάποιος κλικοθήρας έγραψε ψέματα ότι γεννήθηκε κατσίκα με τρία κεφάλια. Κινδυνεύει όταν δεν υπάρχει πολυφωνία, ειδικά τώρα που τα ΜΜΕ ελέγχονται από ολιγάρχες, και η δημοσιογραφία πνέει τα λοίσθια. Φυσικά το διαδίκτυο πρέπει να έχει τους κανόνες του, αλλά άλλο κανόνες κι άλλο λογοκρισία, φίμωση, τρομοκρατία και απειλές.

Η κατσίκα με τα τρία κεφάλια δεν κόστισε καμία ζωή. Η ψευδής είδηση περί των χημικών του Άσαντ που αναπαράχθηκε απ’ όλα τα συστημικά ΜΜΕ, κόστισε στη Συρία νέους βομβαριδσμούς. Ένα χρόνο μετά, αποκαλύφθηκε το ψεύδος και ουδείς από αυτούς που έριξαν τις βόμβες δεν ζήτησαν συγνώμη.

Παρεμπιπτόντως, είναι οι ίδιοι που θέλουν να αστυνομεύσουν το διαδίκτυο…

Share This Article
No More Posts